Terapia schorzeń: ortopedycznych, neurologicznych, reumatycznych

Nie każda osoba trafiająca do fizjoterapeuty ma świeży uraz albo konkretny ból, który pojawił się kilka dni wcześniej. Czasami problem trwa od miesięcy lub lat i stopniowo zaczyna ograniczać codzienne życie.
Trudniej wejść po schodach. Dłużej zajmuje wstanie z krzesła. Ręka nie pracuje tak jak wcześniej. Chodzenie staje się mniej pewne. Pojawia się sztywność, osłabienie albo obawa przed wykonaniem określonego ruchu.

Właśnie na takich problemach może koncentrować się fizjoterapia przy schorzeniach ortopedycznych, neurologicznych i reumatycznych.

Nie chodzi jednak o jedną metodę odpowiednią dla wszystkich. Sposób prowadzenia terapii zależy od rozpoznania, aktualnego stanu pacjenta, jego możliwości oraz tego, co chce i potrzebuje odzyskać.

Schorzenia ortopedyczne

Problemy ortopedyczne mogą wpływać na ruchomość, siłę i sposób wykonywania codziennych czynności. Dotyczy to zarówno następstw urazów i operacji, jak i dolegliwości rozwijających się stopniowo.

Pacjent może zauważać, że trudniej mu chodzić, schylać się, podnosić przedmioty, korzystać z ręki albo wykonywać ruchy, które wcześniej nie sprawiały problemu.

W zależności od sytuacji fizjoterapia może obejmować ćwiczenia, pracę nad ruchomością i siłą, terapię manualną oraz inne elementy rehabilitacji.

Celem nie zawsze jest całkowite wyeliminowanie bólu. Często równie ważne jest odzyskanie konkretnej funkcji – możliwości swobodnego chodzenia, pracy, uprawiania sportu czy wykonywania zwykłych czynności bez ciągłego pilnowania bolącego miejsca.

Schorzenia neurologiczne

W rehabilitacji neurologicznej najważniejsze jest często nie samo rozpoznanie, ale to, jak wpływa ono na codzienne funkcjonowanie pacjenta.

Problemem może być utrzymanie równowagi, chodzenie, zmiana pozycji, koordynacja ruchów, siła albo wykonywanie czynności, które wcześniej były oczywiste i automatyczne.
Fizjoterapia może wtedy służyć poprawie lub utrzymaniu możliwie dobrej sprawności, a także ograniczaniu skutków zmniejszonej aktywności i unieruchomienia.

Cele terapii mogą być bardzo konkretne. Dla jednej osoby będzie to bezpieczniejsze chodzenie, dla innej samodzielne wstawanie z łóżka, korzystanie ze schodów albo wykonywanie podstawowych czynności w domu.
Przy większych trudnościach z poruszaniem się rehabilitacja może odbywać się również w domu pacjenta.

Schorzenia reumatyczne

Choroby reumatyczne często mają charakter przewlekły. Objawy mogą się zmieniać – jednego dnia pacjent funkcjonuje stosunkowo dobrze, a innym razem ból i sztywność wyraźnie ograniczają jego aktywność.
W takiej sytuacji fizjoterapia nie zastępuje leczenia prowadzonego przez lekarza. Może być jego uzupełnieniem i pomagać w utrzymaniu sprawności oraz możliwie dużej samodzielności.
Sposób prowadzenia rehabilitacji powinien uwzględniać aktualny stan pacjenta. Nie zawsze właściwe będzie takie samo obciążenie i ten sam zestaw ćwiczeń. Znaczenie mają między innymi nasilenie objawów, możliwości ruchowe oraz zalecenia wynikające z leczenia.

Czy z chorobą przewlekłą można korzystać z fizjoterapii?

Tak. Choroba przewlekła nie oznacza, że pacjent powinien zrezygnować z aktywności i rehabilitacji.

W wielu przypadkach celem fizjoterapii jest przede wszystkim utrzymanie tego, co pacjent już potrafi, poprawa jakości wykonywania ruchów i ograniczenie problemów wynikających z mniejszej aktywności.

Czasami uda się również poprawić konkretną funkcję. Innym razem najważniejszym efektem będzie zachowanie samodzielności przez możliwie długi czas.

To dlatego cele rehabilitacji powinny być ustalane indywidualnie, a nie na podstawie samej nazwy choroby.

Czy trzeba mieć rozpoznanie przed wizytą?

Jeżeli pacjent ma rozpoznaną chorobę i pozostaje pod opieką lekarza, warto zabrać na wizytę dokumentację oraz informacje o dotychczasowym leczeniu i zaleceniach.

Jeżeli rozpoznania jeszcze nie ma, fizjoterapeuta może ocenić sposób poruszania się, ruchomość, siłę czy inne elementy funkcjonowania, ale nie zastępuje diagnostyki lekarskiej.

W przypadku gdy objawy budzą wątpliwości albo wymagają dalszego wyjaśnienia, właściwym krokiem może być najpierw konsultacja lekarska.

Jak wygląda terapia?

Pierwsza wizyta zaczyna się od rozmowy. Ważne jest nie tylko to, jaką chorobę rozpoznano, ale również co pacjentowi sprawia obecnie największą trudność.

Czy problemem jest przejście kilku minut bez odpoczynku? Wstawanie? Utrzymanie równowagi? Korzystanie z ręki? Samodzielne ubranie się? A może powrót do aktywności, którą pacjent musiał ograniczyć?

Następnie fizjoterapeuta ocenia aktualne możliwości ruchowe i funkcjonalne. Na tej podstawie można ustalić, nad czym warto pracować i jakie obciążenia będą odpowiednie.

Plan terapii nie musi wyglądać tak samo przez cały czas. Przy schorzeniach przewlekłych może być zmieniany w zależności od samopoczucia, postępów i aktualnego stanu pacjenta.

Czy rehabilitacja zawsze oznacza ćwiczenia?

Ćwiczenia są ważnym elementem wielu programów rehabilitacji, ale nie zawsze stanowią jedyny sposób pracy.
W zależności od problemu fizjoterapia może obejmować również pracę nad ruchomością, terapię manualną, naukę bezpiecznego wykonywania określonych czynności czy dobór aktywności, które pacjent może wykonywać samodzielnie w domu.

Najważniejsze jest to, żeby zastosowane działania miały konkretny cel i odpowiadały możliwościom pacjenta.

Terapia schorzeń w Rehabest w Brzesku

Przy schorzeniach ortopedycznych, neurologicznych i reumatycznych nie ma jednego schematu rehabilitacji, który można zastosować u każdego.

W Rehabest w Brzesku terapia jest dobierana do aktualnego stanu pacjenta, jego możliwości oraz problemów, które najbardziej ograniczają codzienne funkcjonowanie.

Jeżeli pacjent posiada dokumentację medyczną, wyniki badań lub zalecenia lekarza, warto zabrać je na wizytę. Mogą być ważną informacją przy planowaniu bezpiecznego postępowania.

Nasi specjaliści

Sabina Żurawska

Mgr fizjoterapii, masażystka, instruktor odnowy biologicznej, terapeuta integracji sensorycznej. Doświadczenie zawodowe: SPZOZ Brzesko jako fizjoterapeuta; PPZOL Brzesko jako fizjoterapeuta.

Krzysztof Żurawski

Starszy technik masażysta. Absolwent Medycznego Studium Zawodowego w Krakowie, wydział masażu leczniczego. Pracownik SPZOZ w Brzesku oraz wieloletni masażysta i trener odnowy biologicznej w Okocimskim Klubie Sportowym Brzesko.